21.04.2022, 09:55

Dünya Vitrini Yeni Bir Kültür Mozaiğine Hazır mı?

Hayatımızın tüm alanlarında karşılaştığımız kültür kavramı, farklı disiplinlerde farklı tanımlarla karşımıza çıkmaktadır. Barbara Parker, kültürü okyanusta bir buzdağına benzetir. Edward Burnett Taylor ise kültürü “genlerle aktarılmayan her şeydir” diye tanımlayarak aslında kültürün ne denli bütünsel ve zengin bir kavram olduğunu açıklamaktadır.

Her şirketin kültürü parmak izi gibi kendine özgüdür ve şirket kültürü, şirketin kimliği olarak tanımlanmaktadır.

Bir omurgayı oluşturan kemikler gibi şirket çalışanlarının davranışları, inançları, değerleri, duyguları, alışkanlıkları, başarıları, başarısızlıkları şirket kültürünü oluşturur. Bu bağlamda kültürü, çalışanlar tarafından oluşturulan ve zamanla şekillendirilen bir tür mozaik olarak da adlandırabiliriz. Kültürün içselleştirilmesinde bu mozaiği oluşturan çalışanlar ortak amaçlarla ve inançlarla birbirlerine bağlanırlar ve araştırmalara göre; güçlü şirket kültürünün olduğu işletmelerde, çalışanların güven ve aidiyet duygusunun yüksek olduğuna dair göstergeler bulunmaktadır.  Gerek küresel gerek ulusal alanlarda başarılı olan şirketlerde güçlü şirket kültürü göstergeleri mevcuttur. Değişen insan ihtiyaçları, ekonomik ve sosyo-kültürel diğer etkenler, işletmenin karşılaştığı krizler, işletmenin büyümesi ya da uyguladığı stratejilerin değişmesi ile şirket kültürü yenilenerek güncellenmeye devam etmelidir.

Değişmeliyiz, dönüşmeliyiz ve yenilenmeliyiz.

Tüm dünya Covid-19 salgını ile beraber yeni bir çalışma düzenine geçişin provasını yapıyor/yaptı. Bu yeni düzen içinde iş yapış biçimlerimiz ve çalışanlarımız ile kültür değişimine hazırlıklı mıyız? Liyakate mi önem vermiştik? Yoksa nepotizme mi? Bugünler bunları değerlendirmek için muazzam fırsatları barındırıyor. Psikolojik ve sosyolojik olarak bu duruma ne durumdayız? Kültür aşısı bekleyenler değişimi kaçıracaklar mı? Yıllarca oluşturduğumuz kültür mozaiği, tarihi bir eser olarak anılıp tamamen yepyeni bir dünya mozaiği olarak mı vitrine çıkacak? Toplum 5.0’ı konuştuğumuz bu dönemde şirketler dijital parmak izleri olacak şirket kültürünü nasıl evirecekler? Yoksa akıllı bir toplum yaratmayı hedefleyen Toplum 5.0’da kolektif bir parmak izimiz mi olacak şirket kültürümüz?

Şirket kültürü toplum kültüründen büyük ölçüde etkilenmektedir ve bununla şekillenmektedir.

Ünlü sosyolog Greet Hofstede (2001), kültür kavramını, “zihinsel programlama” adını verdiği bir yaklaşımla açıklamakta ve insanların bilgisayarda olduğu gibi bir tür zihin programlamaya tabi olduklarını söylemektedir. İnsanların çocukluklarından itibaren belirli bir sosyal çevre içinde duygu, düşünce ve davranışlarının oluştuğunu ifade ederek, kültürün sosyal kalıtımın bir ürünü olduğunu kabul etmektedir. Greet Hofstede, 40 farklı ülkede IBM çalışanlarıyla yaptığı araştırmasında, kültürler arası farklılıkları araştırmış ve çalışmaları, geçmişten günümüze yönetim teorilerinde “Kültürel Boyutlar Teorisi” olarak referans niteliğinde yer bulmuştur. Hofstede’nin kültürel boyutlarından (güç mesafesi, bireysellik/toplumculuk, eril/dişil, belirsizlikten kaçınma, uzun dönemli yönelim ve hoşgörü) hangi boyutlar çıkacaktır ve/veya eklenecektir?  Ya da bu boyutlar tümden değişecek mi? Örneğin; “bireysellik” boyutu daha çok “toplumculuk” boyutuna mı evirilecek? “Empati” olarak yeni bir boyut mu eklenecek?

Şirketler ister küresel ister yerel olsun, insan ekosisteminin bir parçasıdır ve bu değişimi gerçekleştirirken yine en önemli odağımız insan olmalıdır.

Çalışma hayatının en sihirli kelimesi güveni daha çok dillendirmeli ve güven ile bağlılık ilişkisini yeniden yapılandırmalıyız. Daha vizyon sahibi liderlerle siloları kırma, çalışanı güçlendirme, daha fazla sorumluluk vererek orta kademe yönetici kadrolarını yeniden yapılandırma, yetki devri, çalışan motivasyonu, yardımlaşma, siyah kuğu stratejileri geliştirme fırsatı yakaladığımız bu süreç, yeni bir kültür inşası için muazzam fırsatlar barındırıyor. 21. yüzyıla damga vuran ve dünya ekosistemini etkileyen virüsün toz bulutu dağıldığında, beklenen yeni dünya düzeninde sadece şirketleri değil, ülkeleri de kültür değişimi için harekete geçirecek bir dönüşümün ve yenilenmenin olacağı kaçınılmazdır. Şirketler de küresel ve ulusal ölçekte rekabet edebilmek için kültür değişimine hızlıca uyum sağlayarak gerekli aksiyonları alıp bu değişimi sürekli izlemelidirler.

Dr. Arzu AYDIN

Yorumlar (0)
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 15 34
2. Rizespor 14 25
3. Pendikspor 14 25
4. Keçiörengücü 14 25
5. Boluspor 14 25
6. Samsunspor 14 24
7. Manisa FK 14 23
8. Bodrumspor 14 22
9. Bandırmaspor 14 21
10. Sakaryaspor 15 19
11. Altay 14 18
12. Adanaspor 14 17
13. Göztepe 13 17
14. Tuzlaspor 14 16
15. Erzurumspor 14 14
16. Altınordu 14 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 14 7
19. Denizlispor 14 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4